Schrijftips | Digitale hulpmiddelen

Wie denkt dat alle schrijvers foutloos schrijven en een excellente beheersing van de Nederlandse taal hebben, die moet ik teleurstellen. Niemand is perfect, ook schrijvers niet.

Iedere schrijver schakelt van tijd tot tijd hulpmiddelen in om een gezegde te controleren of om feiten te achterhalen. Ik schaam me er niet voor om te zeggen dat ik graag gebruik maak van allerlei digitale hulpmiddelen om mijn schrijfsels te verbeteren. 

Spelling en grammatica controle

Tijdens het schrijven staat mijn spelling- en grammaticacontrole altijd aan. Niet alleen verwijder ik op die manier mijn typefouten, maar het laat mij ook nadenken over de spelling en betekenis van sommige woorden. Zo’n programma zorgt er niet voor dat je foutloos schrijft en de suggesties voor verbetering zijn niet altijd correct, maar het helpt mij wel om scherp te blijven.

Ik neem de correcties niet klakkeloos over, maar dubbelcheck op woordenlijst.org als ik twijfel. Ik ga ook vaak naar taaladvies.net voor een reminder van specifieke grammaticaregels.

Synoniemen

Voor het zoeken van alternatieven voor woorden, gebruik ik synoniemen.net en ook mijnwoordenboek.nl. Dit doe ik vooral als ik merk dat ik een bepaald werkwoord of zelfstandig naamwoord wel erg vaak gebruik.

Sinds kort maak ik ook gebruik van Google translate voor het vinden van synoniemen, vooral als ik in het Engels moet schrijven of daaruit vertaal. Het programma geeft je namelijk alternatieven met bijbehorende betekenissen. Het is nog niet perfect, maar wel superhandig ter inspiratie.

Uitdrukkingen en gezegden

Is het nu ‘niets nieuws onder de horizon’ of ‘niets nieuws onder de zon’? Op Woorden.org/spreekwoord vind je alle Nederlandse gezegden en uitdrukkingen. Superhandig als je wel de klok hoort luiden, maar de klepel niet ziet hangen. 

Feiten achterhalen

Voor het controleren van feiten, maak ik gebruik van drie verschillende bronnen. Ik begin met Google, dan Wikipedia en tot slot bezoek ik een website van een museum, autoriteit of expert voor de laatste controle.

Ik vertrouw niet op Wikipedia alleen, maar het is wel een goed startpunt. Vooral voor de wat simpelere vragen als wanneer Suriname zelfstandig werd, de Latijnse naam voor een bepaalde vrucht of tot welke kunststroming schilder Max Klingerman behoorde. Voor meer inhoudelijke vragen of specifiekere informatie, bezoek ik websites van kenniscentra en experts.

Inspiratie en invalshoeken

Als ik op zoek ben naar inspiratie en invalshoeken voor een onderwerp, dan zoek en lees ik eerst veel artikelen via Google. Ik leer van wat anderen reeds hebben beschreven. Ik leer van hun benaderingswijze of manier van uitleggen. Ik ontdek wat mij inspireert en irriteert. Soms neem ik een zinnetje over als hij erg goed is, of gebruik ik een soortgelijke opbouw voor een betoog of verhaal.

De veronderstelling dat een tekst helemaal uit jezelf moet komen, is onrealistisch en niet haalbaar. Creatief omgaan met tekst en taal kan alleen als je heel veel leest en verschillende soorten teksten tot je neemt. Leer van anderen, doe inspiratie op en creëer dan je eigen tekst. Een goede tekst komt zelden tot nooit spontaan aanwaaien, maar is het gevolg van leren en inspiratie opdoen.

Citaten en inspringen bij een boek

Hoe zit het ook alweer met citaten en inspringen bij het schrijven van een boek? Ik weet het wel, maar fris graag mijn geheugen weer op als ik eenmaal aan het schrijven ben. Soms kan ik midden in het proces van redigeren weer even twijfelen. Recentelijk vond ik een goed overzichtsartikel van een collega schrijfster, welke ik graag aanbeveel aan iedereen die bezig is met het schrijven van een boek. Titel van haar verhaal: Praktische tips – Dialogen en Dialoogzinnen